На најјужната точка на Охридското Езеро, на висока карпа над самото езеро и во предел со исклучителна природна убавина, се наоѓа еден од најпрепознатливите и најпосетуваните споменици на културното наследство на Охридскиот регион – манастирот „Св. Наум“.
Патувањето до Св. Наум е дел од доживувањето. Од една страна е езерото, од друга планинските падини на Галичица, а на крајот од патот се појавува манастирскиот комплекс, сместен високо над водата. Денес, Св. Наум е место каде што посетителите доаѓаат за историјата и архитектурата, но и за пејзажот, изворите на Црн Дрим, мирните градини и уникатната атмосфера на ова место.
Манастир со повеќе од илјада години историја
Историјата на манастирот е нераскинливо поврзана со Св. Наум Охридски, соработник и современик на Св. Климент и еден од значајните ученици на светите браќа Кирил и Методиј.
Пред крајот на својот живот, Наум го основал манастирот посветен на Светите Архангели Михаил и Гаврил, на местото каде што денес се наоѓа манастирскиот комплекс. Во 910 година бил погребан во манастирската црква, а неговата гробница и денес е едно од централните места на комплексот.
Првобитната црква била по својот архитектонски облик блиска до црквата „Св. Пантелејмон“ на Плаошник во Охрид. Со текот на вековите, таа била разурнувана и обновувана, а денешниот изглед на црквата главно е резултат на градителски интервенции од подоцнежниот период.
Денешната црква има карактеристична форма на впишан крст во квадратно пространство и е препознатлива по своите куполи, архитектурата и богатата внатрешна декорација. Во посебен дел од комплексот се наоѓа гробницата на Св. Наум.
Токму слоевитоста на манастирот е една од неговите најголеми вредности: посетителот овде не гледа само една историска градба, туку место кое се менувало и живеело низ повеќе векови.
Место на легенди и преданија
Со Св. Наум се поврзани бројни легенди кои со генерации се пренесувале меѓу локалното население и посетителите.
Една од најпознатите раскажува дека Св. Наум и Св. Климент биле браќа и се договориле да изградат два манастира на спротивните страни на Охридското Езеро. Друга легенда го поврзува Наум со самиот тек на водите на езерото и реката Црн Дрим, додека во народното предание неговото име е поврзано и со чудотворни исцелувања.
Без разлика дали ги гледате како историја, предание или дел од локалниот фолклор, овие приказни му даваат на Св. Наум дополнителна димензија и помагаат да се разбере колку длабоко ова место е врежано во културната меморија на регионот.
Св. Наум и езерото
Една од најголемите причини за посета на манастирот е неговата извонредна местоположба.
Од манастирскиот комплекс се отвора поглед кон јужниот дел на Охридското Езеро, додека зад него се издигаат планинските предели. Во непосредна близина се наоѓаат изворите на Црн Дрим, едно од највпечатливите природни богатства на овој дел од езерото.
Бистрата вода извира од подводни карстни извори и создава мрежа од мали водени текови, островчиња и мирни зелени површини. Посетителите можат да го истражат овој предел пеш или со мало чамче, што овозможува поинаков поглед кон изворите и околниот пејзаж.
Манастирските градини и просторот околу комплексот дополнително го надополнуваат доживувањето, а слободно шетањето на пауните одамна е еден од препознатливите детали што посетителите го поврзуваат со Св. Наум.
Како да стигнете до Св. Наум?
Манастирот се наоѓа на околу 29 километри јужно од Охрид, на источниот брег на езерото. До него може да се стигне на неколку начини, а секој од нив нуди различно туристичко доживување.
🚗 Со автомобил
Од Охрид се патува по живописниот пат долж источниот брег на Охридското Езеро. Патувањето трае приближно 35–45 минути, во зависност од сообраќајот и застанувањата.
Ова е одлична опција за посетителите кои сакаат да го комбинираат Св. Наум со други атракции долж езерото, како Заливот на Коските, Пештани, Трпејца или Националниот парк Галичица.
Паркинг има во близина на манастирскиот комплекс.
🚌 Со автобус или минибус
Од Охрид до Св. Наум има локален автобуски превоз. Патувањето трае приближно 40–60 минути, зависно од линијата и условите на патот.
Ова е практична и поекономична опција за посетителите кои не патуваат со автомобил. Бидејќи бројот и распоредот на поаѓања може да варираат според сезоната, особено во зима, добро е распоредот да се провери пред патувањето.
⛵ Со брод од Охрид
За многу посетители, пристигнувањето по вода е најубавиот начин да се доживее Св. Наум.
Од градското пристаниште во Охрид, во туристичката сезона, со брод се плови по должината на источниот брег на езерото. Патувањето трае околу еден и пол час и овозможува панорамски поглед кон Охрид, брегот, Трпејца, Галичица и езерскиот пејзаж.
Некои организирани бродски тури го комбинираат Св. Наум со Заливот на Коските и други атракции покрај езерото, претворајќи ја посетата во целодневно искуство.
🚕 Со такси или организирана тура
Такси е практична опција за оние кои сакаат флексибилност, особено за семејства или мали групи. Многу посетители избираат и организирана тура од Охрид, со можност во ист ден да се посетат повеќе места долж источниот брег на езерото.
Не пропуштајте ги изворите на Црн Дрим
Посетата на Св. Наум не би била целосна без прошетка до изворите на Црн Дрим.
Тука водата излегува од карпестото подземје и создава необично чисти и мирни водени површини. Малите чамци овозможуваат посетителите да навлезат подлабоко во системот на изворите и да го почувствуваат тивкиот, речиси магичен карактер на местото.
Токму тука најдобро се чувствува една од најголемите вредности на Св. Наум: културното наследство не е одвоено од природата, туку е дел од неа.
Еден од најубавите излети од Охрид
Св. Наум е место кое може да се посети за неколку часа, но лесно може да прерасне и во целодневна авантура.
Истражете го манастирскиот комплекс, прошетајте покрај езерото, откријте ги изворите на Црн Дрим, уживајте во погледите кон Галичица или едноставно одморете во сенката на манастирските градини.
А ако пристигнете со брод, самото патување по Охридското Езеро станува дел од приказната.
Св. Наум не е само место што треба да се види. Тоа е место што треба да се доживее — таму каде што илјадагодишната историја, планината, езерото и изворите на Црн Дрим се среќаваат во еден од највпечатливите предели на Охридскиот регион.
Дата на фотографиите: Август, 2014
